Jeugdtrauma betekent dat een kind is opgegroeid in een omgeving die onveilig, onvoorspelbaar of te zwaar was, of met deze omgeving te maken had. Er was vaak niet genoeg steun of hulp om dit te voorkomen, of niet genoeg steun of hulp om daarvan te herstellen. Het kan gaan om lichamelijke of seksuele mishandeling, maar het kan ook gaan om emotionele verwaarlozing.

Jeugdtrauma als oorzaak van je problemen is vaak moeilijk te herkennen. Het kan zich verstoppen achter andere klachten of ander gedrag. Veel mensen houden het lang goed vol en zijn veerkrachtig, maar merken later dat ze toch vastlopen.

Niet alles wat iemand meemaakt of later voelt, komt door jeugdtrauma. Als we daar te veel nadruk op leggen, lijkt het soms alsof alles daardoor komt. Maar dat is niet zo. Veel mensen hebben lichamelijke of psychische klachten die niets met hun jeugd te maken hebben. Ook moeilijke ervaringen als kind zijn niet altijd traumatisch en hoeven geen blijvende schade te geven.

Het is moeilijk precies te zeggen hoe vaak jeugdtrauma voorkomt. Dat hangt af van hoe je het meet en wat je meetelt. Sommige onderzoeken kijken alleen naar duidelijk zichtbare vormen van mishandeling of misbruik. Andere onderzoeken nemen ook emotionele verwaarlozing, pesten of opgroeien in een onveilige omgeving mee.

Veel mensen denken dat jeugdtrauma alleen te maken heeft met lichamelijk of seksueel geweld. Maar ook andere ervaringen kunnen een grote impact hebben, zoals emotionele verwaarlozing of langdurig pesten.

Veerkracht is geen vaste eigenschap of apart vermogen. Het is een proces waarbij mensen (of gezinnen of gemeenschappen) zich aanpassen aan stressvolle of ingrijpende gebeurtenissen. Veerkracht is dus niet iets wat herstel veroorzaakt, maar juist de beschrijving van dat herstel of die succesvolle aanpassing zelf.